s
weiutobk
Nouvelle vague

Το Νέο Κύμα (Nouvelle vague), είναι ένα κίνημα που συντάραξε τον γαλλικό κινηματογράφο, και επηρέασε τον διεθνή κινηματογράφο. 
    Όλα ξεκίνησαν από το περιοδικό κινηματογράφου «Cahiers du cinema» ("κινηματογραφικά τετράδια"). Στο περιοδικό αυτό, γύρω από την χαρισματική προσωπικότητα του Αντρέ Μπαζέν, συγκεντρώθηκε μια παρέα οργισμένων νέων, αλλά και ορκισμένων σινεφίλ, (οι περισσότεροι από τους οποίους δεν είχαν σπουδές κινηματογράφου) οι οποίοι μέσα από τα άρθρα τους διακήρυτταν στην αναγκαιότητα ενός νέου κινηματογράφου, κόντρα στον κυρίαρχο ακαδημαϊκό, που θεωρούσαν ότι είχε φθάσει στα όρια του.
    Σε μια προσπάθεια καθορισμού του κινηματογραφικού ύφους που υιοθέτησαν, λίγο έως πολύ, οι σκηνοθέτες του Νέου Κύματος αν και είναι αλήθεια ότι τόσο θεματικά όσο και στυλιστικά σημειώνονται διαφορές από σκηνοθέτη σε σκηνοθέτη - εξαιτίας κυρίως της ποικιλομορφίας των χαρακτήρων τους -  (Ο Φρανσουά Τρυφώ θέλοντας να δώσει το στίγμα αυτής της πολυμορφίας, συνήθισε να λέει: "Το μοναδικό πράγμα που είχαμε κοινό εμείς οι κινηματογραφιστές της νουβέλ βαγκ, ήταν τα φλιπεράκια".) παρατηρούμε τα εξής βασικά στοιχεία:

Εναντίωση στη λουστραρισμένη, ψεύτικη εικόνα της γαλλικής κινηματογραφικής παραγωγής με την υιοθέτηση ενός οπτικού στυλ που στηρίζεται στη φυσικότητα και στην τραχύτητα στην κινηματογράφηση. Αυτό συνεπάγεται γυρίσματα σε φυσικούς χώρους, πολύ συχνά στους δρόμους της πόλης και χρήση φυσικών φωτισμών. Ο τρόπος αυτός κινηματογράφησης θυμίζει την αισθητική των ταινιών του ιταλικού ρεαλισμού με τη διαφορά ότι οι σκηνοθέτες του Νέου κύματος είναι πολύ πιο ακραίοι και τολμηροί στη χρήση της κάμερας (π.χ. panoramic που φτάνουν σε 360 μοίρες στο "Jules et Jim" του Τρυφώ). Αυτή η καινούργια τάση συνδέεται με την ανάπτυξη της τεχνολογίας, συγκεκριμένα με τη δημιουργία της ελαφριάς φορητής κάμερας Eclair που λύνει τα χέρια των οπερατέρ αφού αποδεσμεύονται από το τρίποδο και έχουν μεγαλύτερη ελευθερία κίνησης. 

Σενάρια που δεν είναι μεταφορές λογοτεχνικών έργων αλλά κείμενα που αναφέρονται στην σύγχρονη πραγματικότητα με χαλαρή αφηγηματική δομή και ρευστότητα στη διαγραφή των χαρακτήρων. Οι ήρωες είναι συχνά αντιφατικοί, διφορούμενοι εκφράζοντας έτσι το δισυπόστατο της ανθρώπινης φύσης.

Υιοθέτηση ενός νατουραλιστικού ύφους στον τρόπο που παίζουν οι ηθοποιοί με παράλληλη ενθάρρυνση της πρακτικής αυτοσχεδιασμού.

Ελλειπτικό μοντάζ που καταλύει την ψευδαίσθηση της γραμμικής συνέχειας στην αφήγηση, παραβίαση των ρακόρ και συχνή χρήση jump cut, τεχνικής που καταστρέφει τη χωρική και χρονική ενότητα της οπτικής εμπειρίας. Συγχρόνως υπενθυμίζει στο θεατή ότι αυτό που βλέπει δεν είναι παρά μια κατασκευή και όχι μια «φέτα ζωής».

Πλάνα μεγάλης διάρκειας ακολουθώντας την παράδοση σκηνοθετών που θαυμάζουν.

Αναφορές άλλοτε πιο σαφείς και άλλοτε υπονοούμενες στον κινηματογράφο και στις ταινίες που τους αρέσουν μέσα σε στην ίδια την ταινία, αυτό που σήμερα ονομάζουμε διακειμενικότητα.

Χαλαρή αφηγηματική δομή όπου δεν κυριαρχεί η σχέση αιτίου-αιτιατού αλλά η ρευστότητα της πραγματικότητας.

Ξαφνικές ανατροπές στην αφήγηση αλλά και στη φύση των ηρώων.

Αμφίσημο τέλος  

Παιγνιώδης διάθεση, ελαφρότητα και χιούμορ στην αφήγηση που δεν αναιρεί την τραγικότητα των καταστάσεων, αλλά την επιτείνει.

Xαμηλός προϋπολογισμός, πράγμα που προσδιόρισε και την αισθητική των ταινιών (γυρίσματα όχι σε στούντιο, μικρότερη χρήση σκηνικών).

Συλλογικότητα στην παραγωγή ταινιών, δηλαδή συχνή συνεργασία μεταξύ των σκηνοθετών, ιδιαίτερα στα πρώτα χρόνια, σε διαφορετικούς κάθε φορά ρόλους και ειδικότητες.

    Το 1958 μια κληρονομιά επέτρεψε στον Κλόντ Σαμπρόλ να γυρίσει την πρώτη του ταινία, τον "Ωραίο Σέργιο", που θεωρείται η πρώτη "επίσημη" ταινία του κινήματος. Η μεγάλη χρονιά του Νέου Κύματος είναι το 1959, με την ταυτόχρονη εμφάνιση των "Χιροσίμα αγάπη μου" του Αλέν Ρενέ, "Τα 400 χτυπήματα" του Φρανσουά Τρυφώ, "Τα ξαδέλφια" του Κλοντ Σαμπρόλ, και το "Με κομμένη την ανάσα" του Ζαν Λύκ Γκοντάρ, μια ταινία σύμβολο του κινήματος, αλλά και μιας ολόκληρης γενιάς, που την άγγιξε βαθιά ο μηδενιστικός ρομαντισμός του ήρωά της.
   Τελικά ο γαλλικός κινηματογράφος στα μέσα της δεκαετίας του '60, φαίνεται να μην έχει πλέον ανάγκη τους οργισμένους νέους - έστω και αν απέχουμε ελάχιστα από τον Μάη του '68 - και έτσι όλοι σχεδόν οι πρωτεργάτες του Νέου Κύματος (εκτός από τον Γκοντάρ που συνεχίζει τον δικό του μοναχικό δρόμο) στρέφονται σ' ένα πιο ακαδημαϊκό αφηγηματικό μοντέλο, ή συμβιβάζονται με τις κυρίαρχες νόρμες παραγωγής και το κίνημα παρακμάζει οριστικά. Ίσως τελικά το νέο κύμα να ήταν, όπως ισχυρίζονται μερικοί, απλά μία ανταρσία, μια οργισμένη διάθεση νέων σκηνοθετών, ώστε να διεκδικήσουν μια θέση στον ήλιο του γαλλικού κινηματογράφου.

Φρανσουά Τρυφώ        Κλοντ Σαμπρόλ      Αλέν Ρενέ        Λουί Μαλ
Motigo Webstats - Free web site statistics Personal homepage website counter